Ana sayfa » Okyanusun En Derin Yeri Neresidir?
Deniz altında Yaşam

Okyanusun En Derin Yeri Neresidir?

okyanusun en derin yeri

Okyanusun en derin yeri, Mariana Adalarının 10.923 metre ile doğusunda yer alan Mariana Çukuru‘dur. Bir diğer adıyla Challenger Çukuru‘dur (Challenger Deep). Marina Çukuru, Pasifik Okyanusu’nda yer almaktadır. Guam Adası’nın güney batısında, Japonya ve Endonezya arasında, iki ülkeye de aşağı yukarı aynı uzaklıkta yer alır ve derinliği yapılan son ölçümlere göre yaklaşık olarak güncel veriye göre okyanusun en derin noktası 10.916 metredir Bu derinlikteki sıcaklık, 1-4° civarındadır. Challenger Çukuru uzunluğu 2.550 kilometre, genişliği 96 kilometredir. Bir kilogram ağırlığındaki bir cismin okyanusun yüzeyinden bırakıldığında okyanusunun en derin noktası olan Challenger Çukuru‘na ulaşması 1 saat sürmektedir.

Bu çukur okyanus tabanı boyunca uzanan, Izu-Bonin-Mariana Yitim Zonu adı verilen bir dizi yarık ağının bir parçasıdır. Böyle yarıklar yer kabuğunu oluşturan levhaların birbiriyle çarpışmalarından oluşur. Pasifik Plakası’nın batıya doğru hareketi sırasında daha küçük olan Mariana Plakası ile çarpışması neticesinde, Pasifik Plakası Mariana Plakası’nın altına doğru batmıştır. Böylece Mariana Çukuru meydana gelmiştir. Pasifik Plakası’nın batma sebebi bu plakanın batı ucundaki kayaçların 170 milyon yıllık fazlaca yaşlı kayaçların bulunmasından dolayıdır. Mariana Çukuru’nda hayat belirtileri bulunur. Yapılan araştırmalara göre aşırı basınçlı ve soğuk ortamda yaşayabilen mikroorganizma, yengeç ve balık türlerinin varlığını göstermiştir. Buradaki yaşamın temel kaynağı, 300 dereceye ulaşan volkanik püskürmeler ve buradan çıkan sülfürü metabolize edebilen bakterilerdir. Bu derinlikte yaşayan canlıların hayatı yüzlerce yıl sürebilmektedir.

Mariana Çukuru’na inebilen ilk insanlar 23 Ocak 1960’ta, Trieste Batiskapı içinde İsviçreli bilim adamı Jacques Piccard ile ABD Donanması’ndan Teğmen Donald Walsh bu çukura inebilmişlerdir. 10.916 metre (35,814 feet) derinliğine inebilmişlerdir. İniş yaklaşık 3 saat 15 dakika sürmüş, burada 20 dakikalık bir sürenin ardından tekrar yüzeye çıkılmasıyla toplamda 5 saatlik bir sürede dalış ve yüzeye çıkış tamamlanmıştır. Bu çukur o kadar derin ki Everest’i ters çevirip başını bu noktaya denk şekilde soksak dahi yüzeye 1 km’lik mesafe kalır. Bu çukurun keşfedilme hikayesi ise 1951 yılında “Challenger II” gemisiyle Büyük Okyanus‘ta araştırma yapan bilim insanları, Larron veya Mariana takımadalarının doğusunda denize bıraktıkları sondanın 10.863 metreye kadar indiğini görünce, o güne kadar bilinen deniz çukurlarının (Filipinler, 10.540 metre, Japonya, 10.535 metre, Karmadek takımadaları, 9.425 metre) en derinini bulduklarını anladılar.